27 Aralık 2011 Salı

NO WAY OUT/ÇIKIŞ YOK (1987)

Yönetmen: Roger Donaldson
Oyuncular: Kevin Costner, Gene Hackman
Başlıca ödül ve adaylıklar: Yok
IMDB Puanı: 7/10
Estar Abi Puanları:
-Kevin Costner: 9
-Robert Garland (Senaryo-uyarlama): 9
-Roger Donaldson: 9
Genel Puan: 9/10

Kevin Costner'ın bütün iyi filmlerini izlediğimi zannederdim. Oysa Çıkış Yok'un farkına daha bu hafta vardım. Meğer en gözde aktörlerimden birinin en iyi filmlerinden birini hep ıskalamışım. Waterworld/Su Dünyası'nda büyük bir batağa girdiğinden beri bir türlü göze giremeyen ve kariyerinin ilk 10 yılındaki başarılı döneme bir daha geri dönemeyen Costner'ın filmi en az Clint Eastwood klasiği Absolute Power/Mutlak Güç kadar mükemmel bir yapım. Üstelik biri Beyaz Saray'da uçkuruna hakim olamayan bir adamın yarattığı kargaşayı anlatırken diğerinde de benzeri bir karakter Pentagon'da kriz yaratıyor. Ne tesadüf, her iki rolü de Gene Hackman oynuyor. Hackman, The Firm/Şirket'te de uçkuruna hakim olamayan bir başka karakteri canlandırmıştı ama neyse ki o filmde Pentagon ya da Beyaz Saray gibi yönetim bölgeleri yoktu.

Film, Kenneth Fearing adında casus romanlarıyla meşhur bir yazarın romanından uyarlama. Ekşi Sözlük'te hakkında 5. dakikadan sonra nefes kesen bir gerilim tabiri kullanılmış. Aslında gerilim 5. dakikada değil 40. dakikada başlıyor. İlk 40 dakika hep "acaba"larla ilerleyen film asıl tadını ikinci yarıya saklamış belli ki. Ama ne tat! İlk bölümdeki sıkıcı tempo bir anda hız kazanıyor ve gözünüzü ekrandan ayıramıyorsunuz.

Savunma Bakanı, metresiyle gizli aşk yaşarken, bir deniz yarbayı da aynı kadına tutulur. Bakan, yarbayı olan bitenin farkında olmadan bir örtbas olayında kullanmaya kalkar. Ama metres öldürülünce ortalık birbirine girer. Yarbay hem namlunun hem de kelepçenin ucundadır. Üstelik bakan tarafından katili bulma görevi de yarbaya verilir.

Film, bir katil kim filmi değil. Tıpkı Hitchcock gibi kadını öldüren kişiyi cinayet esnasında saklamıyor. Bu açıdan Absolute Power için de aynı durum için geçerli. Eastwood'un Absolute Power'ı Hitchcock'a bir saygı duruşu olarka çektiğini de hatırlatalım. Çıkış Yok'ta da aynı durum söz konusu. Alfred Hitchcock'un çok sevdiği suçsuz adamın suçsuzluğunu ispat etmesi temasını birebir kullanıyor bu film de. Ama yine de sakladığı bir giz var fakat onu filmin son anına kadar öğrenemiyoruz. Öğrendiğimizde ise ağzımız beş karış açık bir şekilde bitiş jeneriğini izliyoruz.

Bir filmin açılışı ve kapanışı çok önemlidir. Zira izleyicinin belleğinde en çok bu anlar kalır. Film, yine Hitchcockyen bir açılışla başlıyor. Washington semalarında bir helikopterden yapılan çekimde ilk karede Beyaz Saray'ı ve Lincoln'ün heykelinin de bulunduğu anıtı görüyoruz. Kamera oradan yavaş yavaş ayrılıp Pentagon'un üzerine geliyor. Orada da belli bir süre durup daha da gerilere gidiyor ve akan trafiğin ardından ağaçlık bir alanda tek başına bulunan bir eve kadar geliyor. Beyaz Saray'da başlayan yolculuğumuz 2-3 dakika içerisinde bu evin kapısına kadar sürüyor. İçeride de ajan ya da polis olduğu belli olan iki adamın karşısında ifade veren Kevin Costner'ı görüyoruz. Ardından gelen "6 ay önce" ibaresiyle birlikte o sorgunun 6 aylık bir maceradan sonra yeniden karşımıza çıkacağını zihnimize kaydediyoruz. Ama filmin gerilimi ve temposu o kadar yüksek ki finale kadar geldiğimizde o kaydı unutuveriyoruz. Final sahnesi de zaten bu durumdan yararlanıp küçük bir şok yaratıyor. Ardından gelen açıklama ise büyük şoku oluşturuyor ve izleyici otomatikman şaşkınlığın getirdiği beğeniyle filmi tamamlıyor. Açıkçası sonraki filmlerde hep bunu deneyen ama bir türlü başarıya ulaşamayan Roger Donaldson'ın bu kurgu ısrarının altında yatan sebebi Çıkış Yok'u izledikten sonra kavradım. Donaldson haklı! Her tarafından Hitchcock akan bir kurgu tekniğinin peşini ben olsam ben de bırakmazdım.

İlginç Bilgi: No Way Out özgün bir roman uyarlaması gibi gözükebilir ama hikaye daha önce de 2 defa sinemaya uyarlanmış. 1948 yapımı The Big Clock ve 1976 yapımı Police Python 357 daha önceki filmler. No Way Out yalnızca karakterlerin bazı özelliklerini değiştirmiş.

0 yorum: