OSCAR 2010'A DOĞRU - 7: KISA ANİMASYONLAR

Derleyen: Özgür Şahin


Let's Pollute

Yapım: 2010 ABD
Prodüktör: Bibo Bergeron
Yönetmen: Geefwee Boedoe
Oyuncu: Jim Thornton

ABD yapimi adaylardan ilki olan bu Geefwee Boedoe imzali kisa animasyon sanayi devrimi ve sonrasindaki tüketim aliskanliklarimizin degismesi, üretim kurallarindaki sadece kar etmeye dönük ve cevre kirliligine olan neticelerini cok hizli bir kurgu esliginde anlatmaya calismis. Özellikle ses miksajini begendigim bu film basit cizgilere haiz. Oscar yarisinda bu dezavantajlarindan ötürü pek sansli görünmüyor. 1997 yilinda görüsülen ve ertesi sene imzaya acilan Kyoto Protokolünün hala ABD tarafindan onaylanmamasi son dönemde bu tür animasyon veya belgesellere cok farkli acilardan konu olmaya devam etmektedir. Uzun metrajli Oscar'li animasyon "WALL-E" buna belki en iyi örneklerden birisi olarak gösterilebilir.


The Lost Thing
Yapım: 2010 Avustralya, Passions Productions
Prodüktör: Sophie Bryne
Yönetmen: Andrew Ruheman & Shau Tan
Animasyon: Leo Baker
Müzik: Michael Yezerksi

Avustralya yapimi son dönemde izledigim en güzel kisa animasyonlardan biri. Genc bir adamin ilginc bir öyküsüdür. Plajda farkettigi ilginc bir makinenin ne ise yaradigini merak etmesiyle baslar. Bu garip görünümlü makine ile bir süre sonra cok sicak bir dostluk kuracak, hatta evine bile götürecektir. Hemen kimsenin farkinda bile olmadigi ve ne ise yaradigini anlayamadigi arkadasinin kimligini bulma serüveni kendisi gibi garip makineler ülkesi (ya da cöplügünde) son bulacaktir. Film sadece her ruhun ait oldugu bir yerin muhakkak var oldugunu belirtmesi gibi, farkliliklari görebilen az sayidaki secici ve duyarli yüreklere de yer veriyor.

Michael Yezerksi'nin müzikleri tüm arayisin caresizligini ya da mutlu sonun sevincisini gitariyla cok güzel bütünlüyor.

Makinenin kendisi, diger garip aygitlar, tren istasyonu, renkler ve cisimler de ayrica güzel. Yogun bir ses efektine gerek duyulmadan yapilmis sade, güzel ve düsündürücü bir animasyon. 2 yil önce bu dalda ödüle uzanan "Kücük Küplerdeki Ev / La Maison en petits Cubes" cizgisinde duruyor.


Madagascar, A Journey Diary
Yapım: 2010 Fransa, Sacrebleu Productions
Yönetmen: Bastien Dubois
Senaryo: Bastien Dubois
Müzik: Rabaza - Mifegneve

Her ne kadar Fransiz yapimi olsa da, bir Madagaskar öyküsü aslinda filmimiz. Üstelik bir belgesel animasyon örnegi. Gerci bize yabanci degil. Israil yapimi "Besir'le Vals /Waltz With Bashir" hala aklimizda canliyken, bu tarzda bir kisa animasyon belgesel ile ilk kez karsilasiyoruz. Bir Fransiz gencin yolu Madagaskar'a düserse mavi gökyüzünü, kuslari, okyanusu, günesi, sempatik Afrikalilarin danslarini, otobüs yolculugunu, cenaze defnini, balta girmemis ormanlarini, futbol tutkusunu, meneka yemegini ve toka gasy icecegini vs. görmesi kacinilmaz. Sürekli titreyen ve hareket halindeki figürler, rengarenk görüntüler esliginde bir belgesele sadik kalinmis görüntülere sahip bir anlatim ki kimi zaman aslinda animasyon perdesini kaldirip asil net görüntüyü görme hevesine girebiliyorsunuz. Müzikleriyse filmin diger bir artisi. Hatta filmin bir günlük havasina bürünmesi ise özellikle en sonunda yer verilen filmi yaratanlarin fotograflariyla saglanmis. Ve film bir tasla bircok kusu vurmayi basarmis. Bu yenilikci tarz gecen yil bu dalda ödülü kazanan meshur animasyon "Logorama"yi animsatiyor. Bu yüzden Oscar sansi da artiyor.


The Gruffalo
Yapım: 2009, İngiltere
Oyuncular: Helena Bonham Carter , Robbie Coltrane , Tom Wilkinson , Rob Brydon , James Corden
Yönetmen: Jakob Schuh , Max Lang
Senaryo: Axel Scheffler , Julia Donaldson
Yapımcı: Martin Pope , Michael Rose
Görüntü Yönetmeni: Hubert Märkl , Ulli Hadding

Diger 4 adaya göre daha eski bir yapim olan Grufallo, gücünü sanirim seslendirme kadrosundan aliyor. Anlatici olarak anne sincaba sesini veren ve bu sene Yardimci Kadin Oyuncu dalinin favorilerinden olan Helen Bonham Carter'la karsilamaktayiz. Kendisinin yer aldigi 4 film bu sene Oscar adayi oldu bile bu sene. "Zoraki Kral", "Alice Harikalar Diyarinda", "Harry Potter ve Ölüm Yadigârları" ve "Grufallo". Dogrusunu söylemek gerekirse Carter'in diger aday olan filmlerinin sahip oldugu sansin bir benzerini "Grufallo" icin de gecerli oldugunu söyleyebiliriz. Aslinda öykümüz oldukca akilli bir av'in, karni acikmis bir fareden baska br sey degil, avcilarin elinden zekasiyla kurtulmasini anlatiyor. Yani asil gücün zekamizda yattigini keyifli bir öyküyle aktariyor. Filmin akiciligi kurgusu, görüntüleri ve ses efektleriyle saglanmis. Belki de senaryo daha yaratici olabilirmis. Filmin müziklerinin de uzun metrajli filmlere uygun yapildigi kanisindayim. Süre olarak da diger adaylar icerisinde en uzun olani. Bu da kendisi icin bir avantaj teskil ediyor.

"Wallace & Gromit"in kisa bir animasyon icin uzun sayilabilecek filmlerinin ödülle döndügünü hatirlatmak gerekiyor. Bu rekabette Grufallo "bir fare burnu" önde duruyor.


Day & Night
Yapım: 2010 ABD, Pixar Animation Studios
Yönetmen: Teddy Newton
Senaryo: Teddy Newton
Yapımcı: Kevin Reher
Müzik: Michael Giacchino

ABD'nin diger adayi da meshur Pixar stüdyosundan geliyor. Pixar'in son yillarda genellikle cok basarili olmadigi bir daldir En Iyi Kisa Animasyon Ödülü. Ancak bu daldaki diger adaylarini düsündügümüzde yine cok sevimli karakterlere imza atilmis. Gece ve Gündüz, karsilastiklari ilk anda birbirinden korkan, öfkelenen, ancak zamanla iclerindeki güzellikleri farkedip dost olan, hatta birbirilerinin yerine gececek olan güzel bir Öteki öyküsünü anlatiyor. Bir nevi "The Lost Thing"in Amerikan eglenceligindeki yansimasi gibi. Bakis acilarimizi sorgulatan bu sevimli yapim Michael Giacchino caz melodilerine ve fazlaca doga seslerine yer veriyor. Tüm adaylar icerisinde en kisa süreli olan filmimiz, sanirim bu ödülü kazanirsa diger Amerikali rakibi "Let's Pollute" gibi büyük bir sürpriz yapacak.

Gercekten seyri keyifli 5 adaydan olusan bu sene ki En Iyi Kisa Animasyon dalinda beklentilerim söyle:

Kazanir: Grufallo
Kazanabilir: Madagascar, A Journey Diary
Kazanmali: The Lost Thing